ප්රධාන මූලික භීතීන් දෙක (The Two Primal Fears) | Angelo Dilullo
මේක නිකම්ම විදර්ශනා ඥානය (insight) ගැන කාරණයක් නෙවෙයි. මේක අනාත්ම අවබෝධය (no-self realization), අද්වෛතය (non-duality), පටිච්ච සමුප්පාදය (dependent origination) වගේ මේ ලොකුවට කතා කරන විසිතුරු දේවල් ගැන නෙවෙයි. ඒ වගේම මේක ගුප්ත (mystical) දෙයකුත් නෙවෙයි. මේක ටිකක් අමාරු, රළු දෙයක්. හැබැයි ඊට වඩා වැදගත් වෙන්නේ, මේක ඔබේ මනසේ (psyche) ගැඹුරුම තැන්වල හිරවෙලා තියෙන දෙයක් වීමයි. මේක ඔබ තුළ තියෙන බොහොම පරණ දෙයක්.
ඔබ මට සවන් දෙන ගමන් බලන්න, මේ කතාවෙන් ඔබ තුළ යම් හැඟීමක් ඇවිස්සෙන්නේ නැද්ද කියලා, නැත්නම් මම මේ කියන දේ පොඩි හෝ සේයාවක් ඔබට දැනෙන්නේ නැද්ද කියලා. මේවා බොහොම පැරණි ශක්තීන් (old energies). මේවා පැරණි භීතීන්. ඔබ මේ දැන් ගෙවන ජීවිතය දිහා බැලුවොත්, ඔබ කොයි තරම් සාර්ථකව වැඩ කරනවාද, එහෙමත් නැත්නම් සමහර තැන්වලදී කොයි තරම් අසාර්ථකද කියන එක ගැන හිතලා බලන්න: ඔබ එදිනෙදා කරන දේවල්, ඔබ ඔබව දකින්නේ කොහොමද කියන එක, ඔබේ සබඳතා පවත්වන්නේ කොහොමද, ඔබ නිරත වෙන රැකියාව මොකක්ද, ඔබට තියෙන විනෝදාංශ, දක්ෂතා, ඔය මොනවා වුණත් කමක් නෑ. සාම්ප්රදායික අර්ථයෙන් ගත්තාම මේ දැන් ඔබේ ජීවිතයේ තියෙන මේ හැම පැතිකඩක්ම සමබර කරගෙන ඉන්න යම්කිසි පෞරුෂත්ව ව්යුහයන් (personality structures) - මම අනන්යතා ව්යුහයන් (identity structures) කියන්න යන්නේ නෑ, නමුත් යම් පෞරුෂත්ව ව්යුහයන් - තියෙනවා නේද කියලා නිරීක්ෂණය කරන්න. ඔබ ජීවත් වෙන ලෝකය තුළ, ඔබ ගෙවන ජීවිතය තුළ වැඩිහිටියෙක් වෙනවා කියන්නේ මොකක්ද කියලා ඔබ දන්නවා නේද?
ඔබට වැඩිහිටියෙක් වෙනවා කියන එකේ, පරිණත මනුෂ්යයෙක් (mature human) වෙනවා කියන එකේ තේරුම වැටහෙනවා. දැන්, පොඩ්ඩක් ආපස්සට යන්න. මේ වචනවලින් පෙන්වා දෙන්නේ මොකක්ද කියන එක දැනෙන්න ඉඩ හරින්න. ඔබ ජීවත් වෙන මේ වැඩිහිටි ලෝකය තුළ ස්ථාවර වෙන්න කලින් තිබුණේ මොකක්ද? සමහරවිට ඒක නව යොවුන් වියේ ශක්තියක් (adolescent energy) වගේ වෙන්න පුළුවන්. එහෙමත් නැත්නම් සාමාන්ය ව්යවහාරයෙන් කිව්වොත්, දැන් ඔබ මේ අත්විඳින, ලෝකය පුරා සැරිසරන මේ ක්රමවේදය ගොඩනැගිලා තියෙන වේදිකාව, එහෙමත් නැත්නම් ආධාරක සැකිල්ල (scaffolding) වෙන්න පුළුවන්.
ඒක නිරීක්ෂණය කරද්දී ඔබට වෙනස්ම විදියේ හැඟීමක් දැනෙයි. මම ආයෙත් කියනවා, ඒක නව යොවුන් වියේ ශක්තියක් වෙන්න පුළුවන්. ඒක ඇතුළේ යම් කැරලිකාර ස්වභාවයක් (rebellion), යම් බලාපොරොත්තුවක්, අලුතින් ලැබුණු නිදහස සහ ස්වයං පාලනය (autonomy) එක්ක ලෝකයට මුහුණ දෙන්න තියෙන යම් උද්යෝගයක් තියෙන්න පුළුවන්. ඒ වගේම ඒක යම් වේදනාවක් එක්ක බැඳිලා තියෙන්නත් පුළුවන්. බොහෝදුරට එහෙම වෙන්න පුළුවන්—සමහරවිට ලොකු මානසික කම්පනයක් (trauma) වෙන්නත් පුළුවන්. කවුද දන්නේ, නේද? හැබැයි ඒ නව යොවුන් වියේ ශක්තිය කියන්නේ වර්ධනයේ මූලික අවධියක් වගේ දෙයක්. ඒක ඔබේ පෞරුෂත්වයේ වර්ධනයේ සහ ව්යාප්තියේ, ඒ වගේම ඔබ මේ ලෝකය තුළ ගමන් කරපු විදියේ මූලික අවධියක්.
ඊටත් කලින්, තරමක් ලොකු ළමයෙක් විදියට නැත්නම් නව යොවුන් වියට පෙර වේදිකාව (pre-adolescent platform) තියෙනවා, නේද? අනිත් දේවල් ගොඩනැගිලා තියෙන්නේ අන්න ඒක මතයි. මේවා ආපස්සට දැනෙන්න ගනිද්දී, මේ හැම අවධියකම විවිධ ආකාරයේ චිත්තවේගීය ස්වභාවයන් (emotional landscapes) තියෙනවා කියලා නිරීක්ෂණය කරන්න, නේද? විවිධ ජාතියේ බියවීම් තියෙනවා. ඔබ ඒ බියවීම්වලට මුහුණ දුන්නේ කොහොමද කියන එකත් මේකට බලපානවා. උදාහරණයක් විදියට, ළමා කාලයේදී අපිට යම් යම් බියවීම් ඇතිවෙලා, හොඳ මාපිය රැකවරණයක් හෝ හොඳ සම්පත් හරහා, යම්කිසි පූර්ණත්වයකින් (integrity), ඒ බිය ඇත්තටම දැනෙන්න ඉඩ හැරීමෙන්, ඒ බියට හේතුව තේරුම් ගැනීමෙන් සහ ඒ බිය සම්බන්ධයෙන් නිවැරදි දැක්මක් ඇතිකර ගැනීමෙන් ඒ බිය කළමනාකරණය කරගන්න අපි ඉගෙන ගන්න ඇති. ඒක ඒකට මුහුණ දෙන සෞඛ්ය සම්පන්න ප්රවේශයක්. ඒ නිසා අපි ඊළඟ ආධාරක සැකිල්ල එහෙමත් නැත්නම් ඊළඟ අනන්යතා වේදිකාව ගොඩනගද්දී, ඒක ආරක්ෂාවක් විදියට ගොඩනගන්නේ නෑ. ඒක කලින් තිබුණු චිත්තවේගීය ස්වභාවයට එරෙහිව හදපු ආරක්ෂණ යාන්ත්රණයක් (defense mechanism) විදියට ගොඩනැගෙන්නේ නෑ.
හැබැයි තේරුම් ගන්න, ඒක කලාතුරකින් වෙන දෙයක් (exception). ගොඩක් අයට එහෙම වෙන්නේ නෑ. කිසිසේත්ම හැමෝටම එහෙම වෙන්නේ නෑ. අපි හැමෝම වගේ, කලින් අවධියේ තිබුණු භීතීන් වහගන්න හෝ මගහරින්න කොයි විදියකින් හරි ඊළඟ අනන්යතා වේදිකාව, ජීවිතයේ ඊළඟ අවධිය, ඊළඟ පෞරුෂත්ව ව්යුහය පාවිච්චි කරනවා. ඉතින් මම මේ කියන්නේ, වර්ධනයේ සෑම අවධියකදීම—ඒ කියන්නේ "මම ඉන්නවා" ("I am") කියන හැඟීම හඳුනාගන්න පටන් ගන්න කුඩා දරුවෙකුගේ ඉඳලා, ඊටපස්සේ තමා සහ අනුන් (self and other) කියන හැඟීම, සබඳතා පැවැත්වීම (relationality), සන්නිවේදනය, සහ අනිත් අයටත් ඇතුළාන්ත ලෝකයක් තියෙනවා කියලා තේරුම් අරගෙන ඒක හසුරුවන්න පුළුවන් වෙන මනස පිළිබඳ න්යාය (theory of mind) වර්ධනය කරගන්නවා, මේ ඔක්කොම ළමා කාලයේ වර්ධන අවධීන් නේ. ඊටපස්සේ නව යොවුන් වියේදී සමාජය ගැන දැනුවත් වෙනවා, මේ හැම අවධියකදීම බියවීම් තියෙනවා.
ඒක පටන් ගන්නේ අතහැර දමනු ලැබීම (abandonment) කියන මුල්ම කාලයේ බියත් එක්කයි. තමන්ගේ මූලික බැඳීම (primary bond) නැතිවීම, ඊටපස්සේ නව යොවුන් වියේදී අවමානයට ලක්වීම (humiliation) පිළිබඳ බිය, අන් අයත් එක්ක නොගැලපීම, කොන් කිරීම (ostracized), මේ ඔක්කොම ඒවට අයිතියි. මේ බිය කියන ස්ථර කිසිවක් අපි යම් දුරකටවත් කළමනාකරණය කරගන්නේවත්, සම්පූර්ණයෙන්ම අත්විඳින්නේවත් නෑ. ඊළඟ අනන්යතා ව්යුහය කියන ආධාරක සැකිල්ල ඒ මත ගොඩනගලා, ඒවා යටපත් කරලා දානවා. මම ආයෙත් කියනවා, සමහරවිට මේ සම්පූර්ණ ක්රියාවලිය පුරාවටම හරි, යම් යම් කොටස්වල හරි ලොකු මානසික කම්පනයක් (trauma) වෙලී තියෙන්න පුළුවන්. ඒ නිසා අපි ආපහු ඒ අතීතයට ගිහින් ඒවා බලන්න ඕනේ. ආපහු ගිහින් හදිසියේම කෝපාවිෂ්ඨ යොවුන් වියේ කෙනෙක් වගේ හරි, බියපත් වුණු කුඩා දරුවෙක් වගේ හරි දැනෙන්න ගත්තාම ඒක හරිම අපහසු දෙයක් වෙන්න පුළුවන්. අපි ආපහු එතැනට යන්න කැමති වෙන්නේ නෑ. අර බියපත් වුණු දරුවාට වගේ දැනෙනවාට අපි කැමති නෑ නේද? අපි ඇත්තටම කම්පනයට පත්වෙලා නම්, ගොඩක් වෙලාවට අපි සම්පූර්ණයෙන්ම අක්රිය කරන්න ඉගෙන ගත්තු එකම දේ තමයි බිය කියන්නේ. ඒ කියන්නේ ඒකෙන් විසන්ධි වෙන්න (dissociate) අපි ඉගෙන ගන්නවා.
කොහොම වුණත් මෙතැන ප්රධාන කාරණය තමයි, අපි යම් දුරකට කලින් තිබුණු ඒවාට උඩින් මේ අලුත් අනන්යතා ව්යුහයන් එහෙමත් නැත්නම් පෞරුෂ ව්යුහයන් ගොඩනගනවා කියන එක ඕනෑම කෙනෙකුට තේරුම් ගන්න පුළුවන්. දරුවෙකුගේ භීතීන් ගත්තාම - අන්ධකාරය, රෑට ඇහෙන සද්ද, තනි කරලා දායි කියන බිය වගේ දේවල් - අපි හිතනවා දැන් අපි ඒ බියවීම් පහුකරලා ඇවිත් ඉන්නේ කියලා. හැබැයි අපි ඇත්තටම ඒවා පහුකරලා නෑ. අපි කරලා තියෙන්නේ ඒ ගැඹුරු භීතීන් නොසලකා හරින්න පුළුවන් වෙන විදියට, ඒවට උඩින් ආධාරක සැකිලි ගොඩනගලා අලුත් ව්යුහයන් ඇතුළට ගිය එක විතරයි. ඒවා නැතිවෙලා යනකම් ඒවා එතැනම තියෙනවා, අපිට තාමත් ඒවට පිවිසෙන්න පුළුවන්. මේවා දකින්න අපි කොච්චර අකමැති වෙනවද කියනවා නම්, අවිඥානික තත්ත්වයකට යන්න, ඒ කියන්නේ යම්කිසි අවිඥානික හැසිරීම් රටාවක් (unconscious behavior pattern) ඇතුළට යන්න අපිට ඉඩ තියෙනවා. මොකද කාරණය තමයි ඒවා එතන තියෙනවා, ඒවා ඇවිස්සෙනවා (triggered), ඒ වගේම ඒවා පිටවෙනවා. හැබැයි අපි කවුද, අපි කොහොම අයද කියලා අපි හිතාගෙන ඉන්න විදියට සම්පූර්ණයෙන්ම නොගැලපෙන විදියකට ඒවා පිටවුණොත්, අපි නිකම්ම ඒවා නොදැක්කා වගේ ඉන්න, ඒවා මගහරින්න පුරුදු වෙනවා. ඉතින් ඒක ටික ටික පිටාර ගලනවා, නේද? මේවා හොයාගෙන ආපහු අතීතයට යන එක වැදගත් වෙන්නේ අන්න ඒ නිසයි.
දැන්, මේ පිබිදීමෙන් (awakening) කරන්නේ - ඒ කියන්නේ ගැඹුරු අවබෝධය (deeper realization) වගේ දේවලින් කරන්නේ - අර සම්පූර්ණ ආධාරක සැකිල්ලම කඩලා දාන්න (dismantle) පටන් ගන්න එකයි. ඒක අහන්න නම් හරි ලස්සනයි වගේ පෙනෙයි, හැබැයි දැන් ඔබට මේ දේවල්වලින් හැංගෙන්න බෑ. දැන් අර පහළ තට්ටුවේ තිබුණු හැමදෙයක්ම සාලේ මැදට ඇවිත් තියෙන්නේ. දැන් ඒ ඔක්කොම මෙතන තියෙනවා, ඔබට ඒ ඔක්කොමත් එක්ක වැඩ කරන්න, ඒවට මුහුණ දෙන්න සිද්ධ වෙනවා. මම කම්පන සුවකිරීමේ පිළිවෙත් (trauma work) ගැන ගොඩක් කතා කරන්නේ ඒ නිසයි. මම ප්රතිකාර ගැන කතා කරනවා - නිකම්ම ප්රතිකාර වලට වඩා මට කම්පන ප්රතිකාර, කම්පන එක්ක වැඩ කරන එක (trauma work) ගැන කියන්නයි ඕනේ - ඒ වගේම මම අපේ අඳුරු පැතිකඩයන් සුවකිරීම (shadow work), ගැඹුරු අඳුරු පැතිකඩයන්ගේ ක්රියාවලිය, කවයන්ගත කිරීම (circling) වගේ විවිධ ක්රමවේදයන් (modalities) ගැන කතා කරනවා, මොකද ඔබට ඒවා කරන්නම වෙනවා. කොහොම හරි ඔබට ඒක කරන්න බලකෙරෙනවා. ඉතින් ඔව්, බිය ගැන කතා කරද්දී, මම මෙතැන කතා කරන්න පටන් ගත්තේ ඒකයි.
මට පේන විදියට ඒ මුල් ජීවන අවධිවලදී, අනිත් භීතීන්වලටත් මුල වෙන, ප්රධාන වශයෙන් කැපී පේන බියවීම් කීපයක් තියෙනවා. එකක් තමයි ඔබට අවශ්ය සම්පත් (resources) නොලැබෙයි කියන බිය. ඔබට ඕන කරන පළවෙනි සම්පත තමයි බැඳීමක්, ඔබව බලාගන්න කෙනෙක් එක්ක ඇතිවෙන බැඳීමක්. ඒ බැඳීම නැත්නම්, ඔබ මිය යාවි නේද? අලුත උපන් දරුවෙක්, මොන යම් හෝ ආකාරයකින් මූලික බැඳීමක් නැති වුණොත් මිය යනවා. එයාට තමන්ගේ ස්නායු පද්ධතිය නියාමනය කරගන්න (regulate its nervous system) බැරි වෙනවා. උණුසුම තියාගන්න බැරි වෙනවා. කන්න බැරි වෙනවා. එයා මැරෙනවා. සොබාදහම ඇතුළේ එයාට ආරක්ෂාවක් නෑ, නේද? ඉතින් ඒ මූලික බැඳීම (primary bond) තමයි ඔබට මුලින්ම ඕන වෙන දේ. ඉතින් ඒක වැඩිහිටියෙකුගේ මනෝවිද්යාත්මක අවශ්යතාවයක් (psychological need) බවට පත් වුණාට, ළදරුවෙකුට ඒක ඇත්තටම සැබෑ කායික අවශ්යතාවයක් (somatic need). මූලික බැඳීමක අවශ්යතාවය කියන්නේ ඒකයි.
ඉතින් එක් අතකින් බැලුවාම, අපිට තියෙන පළවෙනි බිය තමයි ඒ බැඳීම නැතිවෙයි කියන බිය, ඒ කියන්නේ අතහැර දමනු ලැබීම (abandonment) පිළිබඳ බිය. ඒක පස්සේ කාලෙක වෙනත් ස්වරූපවලින්, වඩාත් සංකීර්ණ ස්වරූපවලින් එනවා. අපිට කුඩා කාලයේදී කිසිම බැඳීමක් තිබුණේ නැත්නම් අපි ගොඩක් අය අද මෙතන නෑ—ඇත්තටම කිව්වොත් අපි කවුරුවත් අද මෙතන නෑ. අපිව බලාගන්න කවුරුවත්ම හිටියේ නැත්නම්, ඒ දරුවා ජීවත් වෙන්නේ නෑ නේද? අපි හැමෝම ඒක පහුකරගෙන ඇවිත් තියෙනවා. හැබැයි ඉතාම කුඩා කාලයේදී ඒ බැඳීම බිඳ වැටෙන්න ඉඩ තියෙනවා. ඒක කම්පනයක් විදියට අත්විඳින්න හරිම අමාරු දෙයක්, ඒ වගේම ඒක ආයෙත් ගොඩනගන්න, ඒ මාර්ග ආයෙත් සම්බන්ධ කරන්න ලොකු වෙහෙසක් දරන්න වෙනවා. හැබැයි ඒක කරන්න පුළුවන්. ඒ වගේම අපි වයසින් මුහුකුරා යද්දී, අර අතහැර දැමීම නිසා ඇතිවුණු කම්පනකාරී තුවාල (traumatic abandonment injuries) ගැන අපි තව තවත් දැනුවත් වෙනවා, මොකද මතකයන් ගොඩනැගෙන්නේ ඒ කාලයේදී නිසයි. ඒ වගේම, ගොඩක් වෙලාවට ඊට කලින් තිබුණු දේ ගොඩක් ස්ථාවර වෙන්නත් පුළුවන්. ඒ නිසා ඒක ලොකුවට හානි කරන තුවාලයක් නොවෙන්නත් පුළුවන්, හැබැයි මේ ගොඩක් වෙලාවට මම කතා කරන්නේ කම්පනය (trauma) ගැනයි.
කාරණය තමයි, ඒ බැඳීම නැතිවෙයි කියන බිය අපි හැමෝටම තියෙනවා. ඒ වයසේදී අතහැර දමයි කියන බිය අපි හැමෝටම තියෙනවා. හැම එක්කෙනාටම තියෙනවා. ඔබ ඔබව දන්නාතාක් කල්, එහෙමත් නැත්නම් ඔබ ආත්මයක් (self) කියලා ඔබ විශ්වාස කරනතාක් කල්, ඔබ වෙන්වුණු (separate) කෙනෙක් කියලා ඔබට දැනෙනවා, ඔබ "තනි කෙනෙක්" වගේ, ඔබ "මම" වගේ ඔබට දැනෙනවා. ඒක ඇත්තක් කියලා දැනෙනතාක් කල්, අනිත් කෙනා අම්මා, නැත්නම් තාත්තා, නැත්නම් තමන්ගේ ප්රධාන භාරකරු (primary caretaker) කියලා හඳුනාගන්නා මොහොතක් එනවා. ඒ අනිත් කෙනා මෙතන නොඉන්න ඉඩ තියෙනවා කියන අවබෝධය එනවා. ඔබ ඒක දකිනවා, මොකද සමහර වෙලාවට එයාලා එතැන නෑ නේද? අම්මාට හැමතිස්සෙම එතැන ඉන්න බෑ. තාත්තාට හැමතිස්සෙම එතැන ඉන්න බෑ. ඉතින් අපිට අසමතුලිත බවක්, හෝ සීතලක්, බයක්, තනිකමක්, හෝ බඩගින්නක් දැනෙනවා, අපිව බලාගන්න කවුරුවත් එතැන නෑ. ඉතින් අපිට ඉක්මනින්ම අනුමාන කරන්න (extrapolate) පුළුවන්: එයා සම්පූර්ණයෙන්ම ආයේ ආවේ නැත්නම් මොකද වෙන්නේ? එයාලා සම්පූර්ණයෙන්ම අතුරුදහන් වුණොත් මොකද වෙන්නේ? නැත්නම් අපිට එහෙම දෙයක් ඇත්තටම වෙනවා නේද? එක දෙමව්පියෙක්ගෙන් අපිව අතහැරෙන්න පුළුවන්. එක දෙමව්පියෙක් මියයන්න, නැතිවෙන්න, නැත්නම් දාලා යන්න පුළුවන්. මේක ගොඩක් මිනිස්සුන්ට වෙන දෙයක්. මොන යම් හෝ ආකාරයකින් අතහැර දැමීමක් වෙන්න පුළුවන් කියන හැකියාව අපි හැමෝටම තේරෙනවා, ඒක තුවාලයක් බවට පත්වෙනවා, නේද? ඒක බියක් බවට පත්වෙනවා.
ඒ වගේම විඥානයේ සංකීර්ණත්වය (complexity of consciousness) නිසාම අපි ඒකෙන් විසන්ධි වෙන්න (dissociate) ඉතා ඉක්මනින් ඉගෙන ගන්නවා. විසන්ධි වෙන්න අපිට පරිකල්පනය පාවිච්චි කරන්න පුළුවන්. මම හැමතිස්සෙම කතා කරන, ස්ථාවර විදියට අපි විසන්ධි වෙන එක ක්රමයක් තමයි සිතුවිලි සමඟ අනන්ය වීම (thought identification), එහෙමත් නැත්නම් මනස සමඟ අනන්ය වීම (mind identification). මේ මනස සමඟ අනන්ය වෙන ලෝකය—ඒ කියන්නේ මනුෂ්ය ස්වභාවයේ ලෝකය, ගොඩක් වෙලාවට මිනිස් සමාජය ඇතුළේ ඔබ දකින මේ උමතුකම—මම මේ හරියටම කතා කරන්නේ ඒක ගැනයි. ඒක තමයි මේ ගැඹුරු භීතීන් මගහරින්න ගොඩනගපු අනන්යතා ව්යුහයන්ගේ ආධාරක සැකිලි මත හැදුණු තවත් ආධාරක සැකිලි. පළවෙනි එක, අතහැර දමනු ලැබීමේ බිය. මේ අතහැර දමනු ලැබීමේ බිය කියන එක, ඔබට අවශ්ය සම්පත් අහිමි වේවි හෝ නොලැබෙයි කියන බිය විදියට මට තවත් පුළුල් කරන්න පුළුවන්. මේක වැදගත්: මම මේක ගොඩක් විස්තර කරන්න යන්නේ නෑ, හැබැයි ඔබට ඕනේ කියලා ඔබ හිතන මානසික තත්ත්වයන්, ඒ කියන්නේ අර සම්පත් එක්ක තියෙන කායික සම්බන්ධතාවයන් වෙන චිත්තවේගීය තත්ත්වයන් (emotional states) ගැනත් මේක අදාළයි. ඉතින් ඔව්, අපිට නැතිවෙයි කියලා බය හිතෙන්නේ අන්න ඒ දේවල්: සම්පත්, අපිට අවශ්ය දේවල්, අපිට ඕනේ කියලා හිතන දේවල්, අපිව පෝෂණය කරන දේවල්, සහ ඒ හැමදෙයක්ම එක්ක බැඳුණු මානසික තත්ත්වයන්. ඇත්තටම අපිට නැතිවෙයි කියලා බය හිතෙන්නේ ඒවටයි. පැහැදිලියි නේද? ඒක එක බියක්.
මේකේ අනිත් පැත්ත ඇත්තටම කොහේ හරි සිරවෙයි (being stuck) කියන බියක් වගේ දෙයක්. ශරීරයක සිරවීම, යම්කිසි තත්ත්වයක සිරවීම, යම් වටපිටාවක සිරවීම, සංවේදනයන් (sensations) ඇතුළේ සිරවීම, චිත්තවේගයන් ඇතුළේ සිරවීම, වේදනාව සහ භෞතිකත්වය ඇතුළේ සිරවීම ගැන බියක්. මේකට අපේ තදබල විරෝධයක් (resistance) තියෙනවා. මේක හරිම සිත්ගන්නාසුලු එකක්, මොකද මම හිතන්නේ අපි අනන්යතාවයක් (identity) හදාගන්නත් කලින් මේක හැදෙනවා වෙන්න පුළුවන්. ගොඩක් දුරට මේක වෙන්න ඇති පැරණිම එක, හැබැයි මම හරියටම දන්නේ නෑ. ඒත් මේ දෙක හරියට එකිනෙකට විරුද්ධයි නේද? එකක් තමයි: "මට ඕන කරන සම්පත් මට නෑ." ඒක නිසා අපි බාහිර ලෝකය දිහා බලලා ඒවා ග්රහණය කරගන්න (grasp), අල්ලගෙන ඉන්න, අත්හරින්න බැරුව ඒවට ඇලී ඉන්න (cling) පෙළඹෙනවා. අනිත් එක හරියට මේ වගේ: "දෙවියනේ, මට මේක ඈත් කරලා දාන්නයි ඕනේ. මට මේකෙන් පැනලා යන්න ඕනේ. මට මගේ ඇතුළාන්ත ලෝකයට යන්න ඕනේ." ඇත්තටම මේ දෙකෙන්ම ගැලවෙන්න අපි අපේ ඇතුළාන්ත ලෝකය පාවිච්චි කරන්න ඉගෙන ගන්නවා. ඒත් මේ දෙවෙනි එක හරියට: "මට මේ අත්දැකීමෙන් ඈත් වෙන්න ඕනේ. මට මේක දැනෙනවාට මම කැමති නෑ. මට මේක ඈත් කරලා දාන්න ඕනේ. චිත්තවේගයන්, වේදනාවන්, සිතුවිලි ඈත් කරලා දාන්න ඕනේ. ඒවා එතැන නෑ කියලා හිතින් මවාගන්න ඕනේ. මේකෙන් ගැලවෙන්න පුළුවන් හැම විදියක් ගැනම මට හිතන්න ඕනේ" වගේ එකක්. මේක මිනිස්සු කන බොන විදිය ගැන තියෙන උමතුවක් (obsession) විදියට, ව්යායාම කරන විදිය ගැන තියෙන උමතුවක්, ශරීරය ගැන තියෙන උමතුවක් විදියට, කන විදියෙන් කොහොම හරි අජය්ය (invincible) වෙන්න පුළුවන් කියලා හිතන මේ අමුතු සිහින ලෝකවලට හිරවීමක් විදියට, හැමවෙලේම ස්වාභාවික දේවල් විතරක් කන එක වගේ දේවල් විදියට එළියට එනවා. මේවා නිකම්ම මුළාවක් (delusion) විතරයි. හැබැයි අපි මේ ශරීරය ඇතුළේ ඉන්නවා කියන ඇත්ත මගහරින්න අපිට ඕනේ. අපි මේ ශරීරයේ ඉන්නවා වගේ පේනවා නේද? අපි "මම" කියලා දකින මොකක් වුණත්, ඒක මේ නාම-රූප (body-mind) එක්ක බැඳිලා තියෙනවා වගේ පේනවා. ඒ වගේම ඒක වයසට යනවා, දිරාපත් වෙනවා, මැරෙනවා, වළ ඇතුළේ කුණුවෙලා යනවා, ස්වරූපය වෙනස් වෙනවා වගේ දේවල් වෙනවා.
අපිට ඒක දකින්න ඕනේ නෑ. අපිට ඒක ඇත්තටම දිරවගන්න ඕනේ නෑ නේද? ඒ වගේම මේ ශරීරයේ ඉන්නවා කියන එකත් එක්කම යම් යම් අත්දැකීම්, වේදනාවන්, සංවේදනයන් එනවා කියන එක පිළිගන්න, ඒක අත්විඳින්න, සහ අවසාන වශයෙන් ඒක පාලනය කරන එක අත්හැරලා දාන්න අපිට ඕනේ නෑ. ඉතින් ඔබට කියන්න පුළුවන් මේ භීතීන් වර්ග දෙක සහ ඒවට දක්වන ප්රතිචාර හරියට තල්ලු කරනවා සහ ඇදගන්නවා වගේ, ආශාව සහ ගැටීම (desire and aversion) වගේ දෙයක් කියලා. හැබැයි මේවා තමයි මූලික භීතීන්, කොයි මොහොතක හරි ආපහු හැරිලා ඒවා අත්විඳින්න, ආපහු හැරිලා ඒවා කළමනාකරණය කරගන්න අපිට සිද්ධ වෙනවා. ඔබට අවශ්ය සම්පත්, අවශ්ය තත්ත්වයන් නොලැබෙයි කියන බිය, සහ ශරීරයක සිරවෙයි, සංවේදනයන් සහ චිත්තවේගයන් ඇතුළේ සිරවෙයි කියන බිය, ඒ වගේම අවසානයේදී මේ ශරීරය කඩාගෙන වැටෙනවා, බිඳවැටෙනවා, දිරාපත් වෙනවා, මියයනවා කියන තත්ත්වයන්ට කොටුවෙයි කියන බිය. නේද? ඉතින් එකක් හරියට ජීවිතය පිළිබඳ බිය (fear of life) වගේ, අනිත් එක මරණය පිළිබඳ බිය (fear of death) වගේ. ජීවත් වෙන්න ඕන කරන සම්පත් නැතුව ජීවත් වෙන්න සිද්ධ වෙයි කියන බිය සහ, මූලික වශයෙන්ම ඔක්කොම සම්පත් නැතිවෙලා ඒ අහිමිවීමේ වේදනාව දැනෙයි කියන බිය.
දැන් මේවා අහද්දී හරිම බරපතල, ජයගන්න බැරි තරම් අමාරු (insurmountable) දේවල් වගේ හිතෙන්න පුළුවන්, හැබැයි ඇත්තටම එහෙම නෑ. මේ හැමදෙයක්ම පහුකරගෙන ආපහු ගිහින් මේ මූලික භීතීන් දෙකට විසඳුම් හොයන්න ඔබට පුළුවන්. ඒත් ඒකේ ලොකුම කොටස තමයි ඒ බිය දැනෙන්න ඉඩ හරින එක. ඇත්තටම ඔබට බයක් දැනිලා ගොඩක් කල් වෙන්න ඇති. ඔබට මානසික බියක් (psychological fear) දැනිලා නම් එච්චර කල් නැතුව ඇති, හැබැයි මම අදහස් කරන්නේ කායිකව (physiological), සම්පූර්ණයෙන්ම දැනෙන බිය මේ මොහොතේ කොයිතරම් තීව්රද කියලා දැක්කාම ඔබව පුදුමයට පත් වෙන්න පුළුවන්. සමහර අයට මෑතකදී එහෙම දැනෙන්න ඇති, හැබැයි මම හිතන විදියට ගොඩක් මිනිස්සු ජීවත් වෙන්නේ තමන්ගේ ශරීරයට දැනෙන දේවල් ගැන කිසිම හැඟීමක් නැති තරමටම ඒවායින් විසන්ධි වෙලා. ඒක නිසා දිගටම පවතින සුළු මට්ටමේ කාංසාවක් (anxiety) ඇතිවෙනවා. ඉතින් ඔව්, ඔබට ආපහු අතීතයට ගිහින් මේක අත්විඳින්න වෙනවා, ඊටපස්සේ මේවා නොදැනී ඉන්න ඔබ හදාගත්ත හැම මුහුණදීමේ ක්රමවේදයකම (coping mechanisms) ප්රතිවිපාක මොනවාද කියලා ඇත්තටම දකින්න වෙනවා. ඉතින් ඒක නිකම්ම බිය අත්විඳින එකවත්, චිත්තවේගයන් අත්විඳින එකවත් නෙවෙයි, ඒවා විඳින්න තියෙන අකමැත්ත නිසා ඒකට සම්බන්ධ වෙලා තියෙන මුහුණදීමේ ක්රමවේදයන් දකින එකත් ඒකට අදාළයි. කොයි මොහොතක හරි ඒවා බිඳ වැටෙන්න (dismantled) ගන්නවා. ඉතින් ඒක අහන්න හරිම අමාරු, පිස්සු හැදෙන වැඩක් වගේ පෙනෙන්න පුළුවන්, හැබැයි ඒක එහෙම නෑ. මම කියන්නේ ඒකට යම් මහන්සියක් ගන්න වෙනවා, හැබැයි තරමක් කෙටි කාලයකදී, ඒ කියන්නේ අවුරුදු කිහිපයක් ඇතුළත, මේ ජීවිතයේදීම අනිවාර්යයෙන්ම ඒක ඔබට කරන්න පුළුවන් දෙයක්. ඒක එක පිබිදීමකින් (awakening) විතරක් සිද්ධ වෙන දෙයක් නෙවෙයි. මම ඒක කියන්නම්. ඒ වගේම ඒක අද්වෛත පිබිදීමකින් (non-dual awakening) විතරක් වෙන දෙකුත් නෙවෙයි. හැබැයි අද්වෛතයයි (non-dual), අපේ අඳුරු පැතිකඩයන් සුවකිරීමේ පිළිවෙත් (shadow work) ගොඩකුයි එකතු වුණාම තමයි මේකට නියම යතුර හැදෙන්නේ. ඉතින්...
Original Source (Video):
Title: The Two Primal Fears
https://youtu.be/XOkGasDoxJk?si=9_BVf_o_oSnwnr52
වගකීම් සීමා කිරීම්
මෙම බ්ලොගයෙහි බෙදා හරින ලද පරිවර්තන, මුලින් ඉංග්රීසියෙන් ඉදිරිපත් කරන ලද ධර්ම සාකච්ඡා/ලේඛන මත පදනම් වේ. මෙම ඉගැන්වීම් පුළුල් ප්රේක්ෂක පිරිසකට වඩාත් ප්රවේශ විය හැකි වන පරිදි, AI (ChatGPT සහ Gemini AI) ආධාරයෙන් සිංහලට පරිවර්තනය කර ඇත.
මුල් සාකච්ඡාවල/ලේඛනවල අර්ථය සහ හරය සුරැකීමට සැලකිලිමත් වී ඇතත්, පරිවර්තනවල දෝෂ හෝ සාවද්යතා තිබිය හැකි බව කරුණාවෙන් සලකන්න. මෙම පරිවර්තන යහපත් අභිප්රායෙන් පිරිනමනු ලැබුවද, මුල් ඉගැන්වීම්වල ගැඹුර හෝ සියුම් බව සම්පූර්ණයෙන් ග්රහණය කර ගැනීමට ඒවාට නොහැකි විය හැකිය.
මෙම බ්ලොගය, මුල් කථිකයා විසින් ප්රකාශ කරන ලද කිසියම් විශේෂිත පෞද්ගලික මතයක් ප්රවර්ධනය කිරීමට හෝ අනුමත කිරීමට අපේක්ෂා නොකරයි. අන්තර්ගතය බෙදා හරිනු ලබන්නේ ධර්මය පිළිබඳ මෙනෙහි කිරීම සහ ගැඹුරු අවබෝධය දිරිගැන්වීමේ අරමුණින් පමණි.
.jpg)


Comments
Post a Comment